Chất liệu Canvas là gì? Cẩm nang từ A-Z về độ bền và cách sử dụng
Kít! Chậm lại một chút và quay về giai đoạn 2016 - 2018, thời của Tumblr, Indie Aesthetic Era, VSCO Aesthetic. Trong lúc xu hướng #Backto2016 đang ngập tràn các nền tảng mạng xã hội, chắc hẳn không thể không có một chất liệu mang đầy những hoài niệm: Canvas.
Túi hình in canvas từng là phụ kiện xinh yêu thời học sinh của GenZ
Chắc chắn với thế hệ GenZ, ai trong chúng ta cũng từng đắn đo chọn lựa giữa những thiết kế túi hình in canvas cho mọi dịp, đi chơi, đi học thêm. Hay khi xỏ chân vào một đôi giày thể thao quen thuộc, hay ngắm nhìn một bức tranh sơn dầu trong bảo tàng. Canvas luôn gắn liền với phong cách tối giản. Dù vậy, canvas có nhiều hơn thế, và đó thật sự là một chất liệu với nhiều câu chuyện thú vị ít ai biết được.
Từ những cánh buồm căng mình giữa hàng trăm đại dương thế kỷ trước, cho đến món phụ kiện không thể thiếu của thế hệ yêu sống tối giản ngày nay. Canvas không còn là phụ kiện định hình phong cách cá nhân (statement item) mà người bạn thời trang đồng hành mỗi ngày với người dùng. Giờ đây, canvas đã chứng minh nó không chỉ là một loại vải, mà là một di sản. Vậy chính xác thì chất liệu vải canvas là gì? Nó có thực sự bền bỉ như lời đồn? Hãy cùng Jamlos lật mở cuốn cẩm nang từ A-Z này để hiểu vì sao những chiếc túi chất liệu canvas lại có sức hút mãnh liệt đến vậy.
Chất liệu vải canvas là gì?
Để hiểu sâu về giá trị của những chiếc túi hay balo bạn đang mang, chúng ta cần đi ngược dòng thời gian để tìm hiểu cội nguồn và cấu trúc của loại vải đặc biệt này.
Nguồn gốc của canvas chất liệu – Câu chuyện từ biển cả
Bạn có biết từ "canvas" thực chất bắt nguồn từ "cannapaceus" trong tiếng Latin, có nghĩa là "làm từ sợi gai dầu" (hemp)? Đúng vậy, nguyên bản của canvas chất liệu không phải là bông (cotton) như hiện nay. Vào thế kỷ 13, những người thợ dệt đã nhận ra sợi gai dầu có độ bền vĩ đại, chống chịu được sự ăn mòn của muối biển và sức gió khắc nghiệt. Nhờ đó, canvas trở thành vật liệu số một để làm cánh buồm cho những con tàu thám hiểm vĩ đại, lều trại quân đội và bạt che phủ.
Cây gai dầu - loại cây với nhiều ứng dụng trong đó có ứng dụng làm vải canvas
Trải qua thời gian, khi ngành công nghiệp dệt may phát triển, bông (cotton) và sau này là sợi tổng hợp (polyester) dần thay thế sợi gai dầu để sản xuất canvas. Sự thay đổi này giúp bề mặt vải mịn màng và có độ mềm hơn, dễ nhuộm màu hơn, đưa canvas từ quân đội, hàng hải bước một bước dài vào thế giới thời trang và nghệ thuật.
Cấu trúc và đặc điểm của chất liệu vải canvas
Không giống như vải denim (quần jean) được dệt chéo (twill weave), đặc trưng cốt lõi làm nên sức mạnh của chất liệu vải canvas là kỹ thuật dệt trơn (plain weave). Hiểu đơn giản và ngắn gọn, là sự đan xen giữa những sợi vải ngang dọc.
Có thể bạn chưa biết: Jamlos đã có giai đoạn sử dụng phiên bản logo lấy cảm hứng từ điều thô sơ nhất - chất liệu canvas.
Những thớ vải ngang dọc được trình bày dưới định dạng đồ họa tạo nên logo Jamlos những năm 2015 - 2016
Trong những năm đầu tiên thành lập, Jamlos có hai phiên bản logo lấy cảm hứng từ cấu trúc vải canvas, thể hiện niềm tin mãnh liệt của thương hiệu vào chất liệu này.
Ý tưởng ban đầu là sự kết hợp giữa thớ vải canvas và móc chìa khóa may mắn
Sợi dày và khít: Các sợi dọc và sợi ngang được dệt đan xen vuông góc với nhau cực kỳ chặt chẽ. Sợi dùng để dệt canvas thường có kích thước lớn hơn nhiều so với các loại vải thông thường.
Bề mặt thô nhẹ, giữ form tốt: Khi chạm tay vào, bạn sẽ cảm nhận được độ nhám, sần nhẹ, bề mặt thô mộc, mộc mạc rất đặc trưng. Nhờ cấu trúc dệt chặt, vải sẽ có độ cứng vừa phải, không bị rũ hay quá mềm dặt dẹo như cotton may áo thun.
Cận chất vải canvas (Nguồn: Pexels - Monstera Production)
Định lượng (Ounce - oz): Trong ngành sản xuất, độ dày của canvas được đo bằng ounce (oz). Các loại balo chất liệu canvas hoặc túi tote chất lượng cao thường sử dụng vải từ 12oz đến 16oz, đảm bảo phom dáng luôn đứng form dù không chứa đồ bên trong.
Chất liệu canvas có bền không?
Nếu phải dùng một từ để miêu tả canvas 100% cotton, đó chắc chắn là: Bền. Nhưng "bền" ở đây được thể hiện qua những khía cạnh nào?
Độ bền cơ học – Thách thức mọi va đập
Với nguồn gốc là chất liệu phục vụ quân đội và hàng hải, bạn hoàn toàn có thể yên tâm về khả năng chịu lực của nó. Khác với các loại vải dệt thưa dễ bị xước chỉ, cấu trúc dệt trơn khít của canvas giúp phân tán lực kéo rất tốt. Khi bạn nhồi nhét sách vở, laptop nặng vào một chiếc balo chất liệu canvas, các sợi vải khóa chặt vào nhau, tạo ra một mạng lưới chịu tải tuyệt vời, rất khó bị rách hỏng khi va chạm hay cọ xát với các bề mặt thô ráp trong sinh hoạt hằng ngày.
Balo Canvas Goodie Backpack gắn liền với những hình ảnh phóng khoáng, năng động, nhưng đầy bền bỉ
Độ bền theo thời gian – Vẻ đẹp "lão hóa" đầy phong cách
Mọi loại vải đều có ưu - khuyết điểm, kể cả canvas. Tuy nhiên, để hỏi chất liệu canvas có bền không theo năm tháng? Câu trả lời chắc chắn luôn là có. Canvas chất lượng cao không dễ bị bai nhão hay biến dạng phom dáng sau nhiều lần sử dụng. Đặc biệt, nếu được nhuộm bằng công nghệ tốt, màu sắc của túi canvas sẽ phai rất chậm. Thậm chí, với nhiều người yêu thời trang vintage, một chiếc túi canvas sờn nhẹ ở các góc sau vài năm sử dụng lại mang một vẻ đẹp phong trần, đậm chất "bụi bặm" và cá tính hơn hẳn lúc mới mua.
Tinh thần của “người chơi hệ canvas” gần giống với denim - “càng mang nhiều càng đẹp”
Chất liệu canvas có thấm nước không?
Đây là thắc mắc của rất nhiều người khi chọn mua túi đi học, đi làm, đặc biệt là trong những ngày mưa nắng thất thường.
Canvas nguyên bản có thấm nước không?
Bản chất của chất liệu canvas hiện đại thường chứa tỷ lệ cotton rất cao. Mà cotton thì có đặc tính sinh học là thấm hút ẩm rất tốt. Do đó, một chiếc túi canvas mộc, chưa qua xử lý chắc chắn sẽ thấm nước.Nếu đi dưới trời mưa lớn, nước sẽ ngấm vào các sợi bông, làm túi nặng hơn và có thể ướt đồ bên trong.
Đối với sản phẩm Jamlos, các chất vải chỉ trượt nước. Tức là không hoàn toàn kháng nước, và chỉ trượt nước ở mức độ nhẹ. Nếu tiếp xúc với nước lâu, vải hoàn toàn có thể bị thấm nước. Tuy nhiên, đa phần các sản phẩm Jamlos sẽ có lớp vải nylon đen chống thấm nước hoàn toàn mặt trong túi - có thể ngăn ngừa những rủi ro như lỡ tay làm đổ nước ở bên trong.
Các sản phẩm Jamlos đa phần có tấm vải nylon đen lót trong
Canvas xử lý chống nước – Sự nâng cấp hoàn hảo
Để khắc phục nhược điểm trên, ngành công nghiệp dệt may đã tạo ra các biến thể canvas chống nước:
- Phủ sáp (Waxed Canvas): Một sự thật thú vị là vào thế kỷ 15, các thủy thủ người Scotland đã nảy ra sáng kiến bôi mỡ cá hoặc dầu lanh lên những cánh buồm canvas để nước mưa trượt đi. Ngày nay, người ta dùng sáp ong hoặc sáp paraffin để phủ lên bề mặt vải. Waxed canvas không chỉ chống nước tuyệt vời mà còn tạo ra những vết xước (patina) cực kỳ vintage và độc bản.
Lịch sử của waxed canvas (Nguồn: patrolgoods)
- Phủ lớp chống thấm (PU/PVC backing): Nhà sản xuất sẽ ép một lớp nhựa mỏng ở mặt trong của vải. Lớp này trong suốt, giúp giữ nguyên vẻ đẹp mộc mạc bên ngoài của canvas nhưng lại ngăn chặn hoàn toàn nước thấm vào trong. Ứng dụng này cực kỳ phổ biến trong các loại túi du lịch, balo đựng laptop để bảo vệ thiết bị điện tử.
Vải canvas chống thấm nước (Nguồn: Ottertex)
Phân biệt các loại canvas phổ biến hiện nay
Tùy vào mục đích sử dụng, canvas chất liệu được chia thành nhiều loại với các đặc tính khác nhau.
Canvas cotton 100%
Đây là loại canvas mang lại cảm giác nguyên bản nhất.
Đặc tính: Bề mặt thô nhưng chạm vào vẫn có độ mềm mại, thân thiện với làn da và môi trường (có thể phân hủy sinh học). Nó bám màu nhuộm cực kỳ tốt, tạo ra những dải màu vintage, retro đẹp mắt.
Ứng dụng: Thường dùng cho túi tote đi dạo phố, tạp dề thủ công, vỏ gối trang trí.
Các phối màu vải canvas tại Jamlos
Canvas pha polyester (Poly-canvas)
Sự kết hợp giữa sợi bông tự nhiên và sợi tổng hợp polyester tạo ra một chất liệu tối ưu cho cường độ sử dụng cao.
Đặc tính: Nhẹ hơn, bền chắc hơn, rất ít bị nhăn nheo sau khi giặt và đặc biệt là chống ẩm mốc tốt hơn hẳn cotton 100%.
Ứng dụng: Là chất liệu lý tưởng cho balo chất liệu canvas đi học, đi làm, túi duffle đi gym.
Cận chất vải canvas có pha polyester (Nguồn: Xưởng túi canvas)
Chất liệu da canvas là gì?
Thuật ngữ chất liệu da canvas đôi khi gây nhầm lẫn. Thực chất, đây có thể là hai trường hợp:
Coated Canvas (Canvas phủ): Những thương hiệu xa xỉ như Louis Vuitton hay Gucci không dùng da thật cho những chiếc túi in họa tiết monogram trứ danh của họ, mà họ dùng vải canvas dệt chặt, sau đó phủ lên một lớp nhựa PVC đặc biệt. Nó trông giống da, chống nước, chống xước và siêu bền, được gọi chung là "da canvas".
Chất liệu da canvas được sử dụng trong các sản phẩm của các thương hiệu cao cấp
Canvas phối da thật/da PU: Là những sản phẩm sử dụng thân túi bằng vải canvas thô mộc, nhưng quai xách, đáy túi hay viền túi được may bằng da bò hoặc da nhân tạo. Sự kết hợp này mang lại vẻ đẹp giao thoa giữa sự năng động và nét sang trọng, cao cấp.
Ứng dụng của chất liệu canvas trong thời trang và phụ kiện
Không chỉ nằm trên các giá vẽ của họa sĩ, canvas đã len lỏi vào mọi ngóc ngách của đời sống thường nhật.
Túi chất liệu canvas – Vì sao được ưa chuộng?
Những chiếc túi chất liệu canvas (như túi tote, túi đeo chéo) là biểu tượng của thế hệ yêu tự do. Chúng nhẹ nhàng nhưng chắc chắn, có thể nhét vừa một chiếc laptop, cuốn sổ tay, chiếc ô gập và vô số món đồ lặt vặt. Với màu sắc mộc mạc (be, trắng ngà, rêu, đen), túi canvas cực kỳ dễ phối đồ, từ váy hoa nhí điệu đà đến áo thun quần jean năng động, hoàn toàn phù hợp với triết lý "minimalism" (tối giản).
Balo chất liệu canvas – Lựa chọn bền bỉ cho công việc và du lịch
Một chiếc balo chất liệu canvas được trang bị lớp lót chống sốc bên trong là "vũ khí" đắc lực cho sinh viên, dân văn phòng. Với khả năng chịu tải cao, bạn có thể tự tin mang theo laptop 15 inch, tài liệu dày cộp đi làm mỗi ngày hoặc mang theo 2-3 bộ quần áo cho những chuyến vi vu ngắn ngày (staycation) mà không lo rách quai, bục chỉ.
Balo canvas gắn liền với những hình ảnh phóng khoáng, năng động, nhưng đầy bền bỉ - tiêu biểu như chiếc balo lấy cảm hứng từ quần túi hộp Pocket Backpack
Túi duffle và phụ kiện từ canvas
Với không gian chứa đồ rộng rãi, form dáng dẻo dai, túi trống (duffle bag) làm từ canvas có lót chống thấm là lựa chọn số một cho dân tập gym, các buổi team building ngoài trời hay những chuyến công tác cần mang nhiều đồ đạc nhưng lại lười kéo vali.
Tổng hợp các mẫu túi canvas nổi bật theo phân loại tại Jamlos từ trái sang phải (Classic Cross, Pocket Backpack, Buddy Cross, Wanderlust, Buddy Tote)
Ngoài canvas, Jamlos cũng không ngừng sáng tạo và kết hợp canvas cùng các chất liệu khác nhau như da, cỏ bảng, denim, macrame,...
Túi tote da bò sáp kích thước nhỏ gọn Leather Strap Tote S
So sánh chất liệu canvas với các chất liệu phổ biến khác
Để thấy rõ sự ưu việt, hãy thử đặt canvas lên bàn cân.
Canvas vs Polyester (Vải dù)
- Canvas: Mang lại cảm giác tự nhiên, mộc mạc và "có gu" hơn. Form túi đứng, giữ dáng đẹp dù bạn đặt dưới sàn. Khá dễ để phân biết vải canvas có pha và không pha. Nếu túi sử dụng vải canvas không pha, bề mặt vải dù là bố gai hay bố Gàn đều sẽ cảm nhận rõ độ sần và bề mặt thô của sản phẩm. Với các sản phẩm màu be (mã màu Sand với sản phẩm Jamlos), xanh olive, đỏ đô (mã màu Wine Burgundy của Jamlos), màu trắng kem, bạn có thể cảm nhận được sự khác biệt rõ ràng hơn chỉ bằng mặt thường không cần qua xúc giác.
Các túi có phối màu be thường sẽ có đồ sần và thô ráp hơn vì sử dụng loại vải bố gai dày dặn
- Polyester: Thường bóng bẩy hơn, trọng lượng nhẹ hơn và trượt nước tốt, nhưng lại thiếu đi chiều sâu thẩm mỹ và có phần kém "thời trang", dễ mang lại cảm giác của một chiếc túi thể thao thuần túy.
Canvas vs Da (Leather)
Canvas: Nhẹ nhàng, giá thành hợp lý, dễ dàng thay đổi kiểu dáng và cực kỳ phù hợp với lối sống năng động, trẻ trung. Nếu là 100% cotton, nó còn là sản phẩm "Vegan" (thuần chay), thân thiện với người yêu động vật.
Da: Sang trọng, đẳng cấp nhưng lại nặng nề, giá thành đắt đỏ, đòi hỏi quy trình bảo dưỡng (spa đồ da) phức tạp và phải kiêng nước, kiêng nắng gắt khắt khe.
Cách bảo quản sản phẩm từ chất liệu canvas
Sản phẩm canvas rất dễ tính, nhưng để chúng luôn như mới, bạn cần một vài bí quyết nhỏ.
Giặt và vệ sinh đúng cách
- Tránh giặt máy mạnh: Lực vắt của máy giặt có thể làm túi mất phom và tạo ra những nếp nhăn vĩnh viễn trên mặt vải.
- Làm sạch cục bộ (Spot clean): Nếu có vết bẩn nhỏ, hãy dùng bàn chải lông mềm (bàn chải đánh răng cũ) nhúng vào nước rửa chén pha loãng, chà nhẹ nhàng lên vết bẩn rồi lấy khăn ẩm lau sạch xà phòng.
Bảo quản để tăng tuổi thọ
- Khi không sử dụng, hãy nhét giấy báo vo tròn vào trong để hút ẩm và giữ form túi đứng thẳng.
- Tránh phơi túi trực tiếp dưới ánh nắng mặt trời chiếu gắt giữa trưa để không làm bạc màu vải. Hãy phơi ở nơi thoáng gió, bóng râm.
- Nếu túi bị mốc do dính mưa lâu ngày, dùng một chút giấm trắng pha với nước để chà nhẹ nhàng.
Vì sao Jamlos lựa chọn chất liệu canvas cho sản phẩm?
Ngay từ những ngày đầu thành lập, Jamlos đã kiên định với một tình yêu lớn dành cho chất liệu vải canvas. Không phải ngẫu nhiên mà chất liệu này trở thành "linh hồn" của thương hiệu:
- Độ bền bỉ đi cùng năm tháng: Đi ngược lại thời trang "mì ăn liền" (fast fashion), Jamlos muốn tạo ra những chiếc túi đồng hành cùng bạn từ lúc học Đại học đến khi đi làm.
- Ngôn ngữ của sự tối giản: Bề mặt thô mộc của canvas chính là bức nền hoàn hảo cho phong cách Minimalist – không phô trương, không cầu kỳ nhưng luôn có "chất" riêng.
- Giải pháp quà tặng doanh nghiệp hoàn hảo: Vải canvas phẳng và thấm mực tốt, cực kỳ lý tưởng để in ấn logo, thông điệp truyền thông. Một chiếc túi tote canvas quà tặng luôn được khách hàng giữ lại và sử dụng hằng ngày, thay vì vứt vào góc tủ.
- Cân bằng giữa thẩm mỹ và công năng: Jamlos đã nghiên cứu và kết hợp canvas cùng các lớp lót chống thấm, chống sốc, biến một chất liệu cổ điển thành sản phẩm đáp ứng hoàn hảo nhu cầu sống hiện đại.
>>> Xem thêm: Túi vải mềm nhẹ gọn và túi dày cứng: Nên chọn gì?
Câu hỏi thường gặp (FAQ)
1. Tại sao gọi là canvas? Canvas có phải là vải bố không? Bố cotton khác với bố poly thế nào? Làm sao để phân biệt? Từ "canvas" xuất phát từ "cannapaceus" (sợi gai dầu). Tại Việt Nam, canvas thường được gọi dân dã là vải bố.
- Bố cotton: Chạm vào mềm, thô ráp tự nhiên, khi đốt cháy sẽ thành tro tơi như đốt giấy, có mùi giấy cháy.
- Bố poly (Polyester): Chạm vào trơn láng hơn, sợi vải có độ bóng nhẹ. Khi đốt sẽ co rúm lại thành cục nhựa cứng, có mùi khét của nhựa.
- Cách phân biệt dễ nhất là dùng tay vò, bố cotton sẽ dễ để lại nếp nhăn hơn bố poly
2. Jamlos đã và đang sản xuất, sử dụng các loại vải canvas nào? Đặc điểm nhận dạng? Jamlos chủ yếu sử dụng dòng Canvas cao cấp với định lượng dày (từ 12oz đến 16oz) để đảm bảo độ đứng form.
- Về phân loại: Tụi mình sử dụng cả Canvas 100% Cotton. Hiện tại, Jamlos sử dụng hai loại vải canvas đặc trưng là canvas bố gai và bố Hàn. Các bảng màu xanh olive, sand (be), yellow (vàng tươi) sẽ sử dụng vải bố Hàn. Tuy nhiên, dựa vào góp ý của khách hàng, chúng mình đã bàn bạc và thay đổi vải bố gai cho hai mã màu Sand và Olive.
- Màu sắc đặc trưng: Bảng màu của Jamlos thiên về Earth-tone (màu đất) như Pumkin (màu cam cháy), Cream (Kem), Beige (Be), Olive (Xanh rêu), Navy (Xanh dương đậm) và Wine Burgundy (Đỏ đô). Màu nhuộm sâu, không bị rực hay chói mắt.
Các phối màu chính của sản phẩm Jamlos
3. Làm thế nào để lựa chọn loại canvas hợp gu và nhu cầu?
Cần sự mộc mạc, nhẹ nhàng đi dạo phố: Chọn túi tote Canvas cotton 100%, vải mềm vừa phải, không cần lót dày.
Cần đi học, đi làm, đựng laptop: Chọn Poly-canvas hoặc canvas định lượng cao (14-16oz) có ép mút chống sốc, bên trong có lót trượt nước. Cầm vào sẽ thấy thân túi cứng cáp, chắc tay.
4. Vải canvas có dễ vệ sinh không? Cách để vải canvas bền màu? Canvas cực kỳ dễ vệ sinh. Ưu tiên giặt tay bằng xà phòng pha loãng, dùng bàn chải mềm. Tuyệt đối không dùng thuốc tẩy mạnh (Javel) lên túi canvas màu. Để bền màu, bạn nên phơi ngược túi (lộn mặt trong ra ngoài) và phơi trong bóng râm, có gió, tránh ánh nắng gắt trực tiếp.
5. Vải canvas thể hiện giá trị thời trang & phong cách gì? Nó là tiếng nói của phong cách sống Slow Fashion (Thời trang chậm) và Minimalism (Tối giản). Người mang túi canvas toát lên vẻ đẹp tri thức, phóng khoáng, không chạy theo trào lưu hào nhoáng mà trân trọng những giá trị cốt lõi, bền vững và tính ứng dụng cao.
6. Vải canvas có bị lỗi thời so với da nhân tạo hay vải dù không? Tại sao nên duy trì sử dụng? Canvas là một "Classic" – sự kinh điển không bao giờ lỗi thời. Nếu da nhân tạo có thể bị bong tróc (nổ da) sau 1-2 năm, vải dù có thể trông quá bình dân, thì canvas giữ nguyên phong độ và vẻ đẹp thô mộc bất chấp thời gian. Duy trì sử dụng túi canvas là bạn đang ủng hộ lối tiêu dùng bền vững, hạn chế rác thải thời trang khó phân hủy ra môi trường.
Kết luận
Đọc đến đây, hẳn bạn đã có câu trả lời trọn vẹn cho câu hỏi chất liệu vải canvas là gì và vì sao nó lại có sức sống bền bỉ qua hàng thế kỷ. Không chỉ là những sợi bông dệt khít, chất liệu canvas đại diện cho một lối sống linh hoạt, bền bỉ và đầy ý thức.
Từ những chiếc túi đi chợ đơn giản đến những chiếc balo chất liệu canvas đồng hành cùng bạn trên mọi nẻo đường công sở hay du lịch, canvas luôn biết cách làm tốt nhiệm vụ của mình một cách khiêm nhường nhất. Nếu bạn đang tìm kiếm một người bạn đồng hành vừa bền bỉ, vừa tối giản lại đậm chất nghệ thuật, hãy ghé thăm bộ sưu tập của Jamlos – nơi những tấm vải canvas được thổi hồn để trở thành mảnh ghép hoàn hảo cho phong cách của bạn.
Bạn đã sẵn sàng để sở hữu một chiếc túi canvas thật "chất" cho riêng mình chưa? Hãy ghé thăm Jamlos ngay hôm nay để khám phá những thiết kế mới nhất nhé!